مدیرعامل سازمان منطقه آزاد ارس در گفت‌وگوی رادیویی برنامه «ایران ما سلام» تأکید کرد این منطقه با بهره‌گیری همزمان از ظرفیت‌های صنعتی، کشاورزی، لجستیکی و گردشگری و موقعیت ژئوپلیتیکی ویژه، به پیشران اقتصاد شمال غرب کشور تبدیل شده است.
دکتر هادی مقدم‌زاده در این گفت‌وگو که در قالب رویداد «ایران جان، آذربایجان شرقی ایران» از رادیو ایران پخش شد، فلسفه شکل‌گیری مناطق آزاد را کمک به توسعه کشور، ارتقای جایگاه اقتصادی، ایجاد زیرساخت، رشد اقتصادی، افزایش درآمدهای عمومی، اشتغال‌زایی و ارتباط مؤثر با بازارهای جهانی دانست و گفت عملکرد این مناطق باید در چارچوب همین مأموریت اقتصادی ارزیابی شود.
وی با اشاره به موقعیت جغرافیایی ارس اظهار کرد: این منطقه در مرزهای جمهوری آذربایجان، جمهوری خودمختار نخجوان و جمهوری ارمنستان قرار دارد و نزدیکی به تبریز همراه با تنوع ظرفیت‌ها، آن را به یکی از مناطق متفاوت کشور تبدیل کرده است. ارس در یک جغرافیا، ظرفیت‌های صنعتی، کشاورزی و گلخانه‌ای، لجستیکی، گردشگری و ژئوپارک را به‌صورت همزمان در اختیار دارد.
مقدم‌زاده افزود: آذربایجان شرقی از قطب‌های صنعتی و تجاری کشور است و بیش از ۹۵ درصد اقتصاد آن در اختیار بخش خصوصی قرار دارد. در منطقه آزاد ارس نیز ظرفیت صنعتی توسعه یافته و هم‌اکنون ۲۸۳ واحد تولیدی فعال و ۱۹۲ واحد در دست ساخت است؛ بر این اساس ارس صنعتی‌ترین منطقه آزاد کشور محسوب می‌شود.
وی با تأکید بر حرکت به سمت تولید صادرات‌محور گفت: هدف اصلی، تبدیل ظرفیت‌های موجود به تولیداتی با ارزش افزوده بالاتر و قابلیت رقابت در بازارهای خارجی است. در غربالگری طرح‌ها، نیازهای کشور، ظرفیت‌های منطقه و بازارهای هدف (قفقاز، کشورهای مشترک‌المنافع و حوزه اوراسیا) مورد توجه قرار می‌گیرد.
مدیرعامل سازمان منطقه آزاد ارس اعلام کرد: میزان سرمایه‌گذاری جذب‌شده در سال ۱۴۰۴ به ۱۶۱ همت رسید که نسبت به سال قبل رشد حدود ۲۳۸ درصدی داشته و سرمایه‌گذاری خارجی نیز حدود ۱۹۰۰ درصد افزایش یافته است. به‌طور میانگین هر سه تا چهار ماه یک واحد تولیدی در منطقه به بهره‌برداری می‌رسد.
وی درباره زیرساخت‌ها توضیح داد: ارس دارای شش سایت صنعتی است که سطح برخورداری آن‌ها از زیرساخت‌های پایه یکسان نیست. در شرایط فعلی کشور، توسعه زیرساخت و جذب سرمایه‌گذار باید همزمان دنبال شود؛ هر میزان تأخیر در تأمین زیرساخت می‌تواند بر اعتماد سرمایه‌گذار اثر بگذارد. از آنجا که ارس منطقه‌ای چندبخشی است، زیرساخت‌های تخصصی صنعت، کشاورزی، لجستیک و گردشگری باید به‌صورت متوازن ایجاد شود.
مقدم‌زاده در بخش کشاورزی و گلخانه‌ای گفت: بزرگ‌ترین گلخانه هیدروپونیک خاورمیانه با وسعت حدود ۸۰ هکتار در ارس قرار دارد و توسعه مرحله دوم آن در مساحت ۲۲۰ هکتار با بیش از ۹۰ درصد پیشرفت فیزیکی در حال انجام است. در مجموع حدود ۲۶۰ هکتار مجموعه گلخانه‌ای فعال شده و بخش عمده محصولات به کشورهای حوزه قفقاز و مشترک‌المنافع صادر می‌شود.
حدود ۲۵۰ هکتار گلخانه دیگر نیز در دست ساخت است. هدف، تنها افزایش سطح تولید نیست؛ بلکه شکل‌گیری زنجیره تولید تا فرآوری و بسته‌بندی برای ایجاد ارزش افزوده در داخل منطقه است. با توجه به محدودیت‌های انرژی، توسعه باغداری مدرن نیز در کنار فعالیت‌های گلخانه‌ای دنبال می‌شود.
وی در حوزه لجستیک تأکید کرد: به‌زودی با تکمیل زیرساخت‌های لازم، ارس ظرفیت تبدیل شدن به هاب لجستیکی شمال غرب کشور را دارد و می‌تواند در کنار نقش تجاری با کشورهای همسایه، به‌عنوان یکی از شاخه‌های کریدورهای شمال-جنوب و شرق-غرب عمل کند. ایجاد مراکز لجستیکی جلفا و نوردوز در دستور کار قرار گرفته و اقدامات اولیه آن آغاز شده است.
مقدم‌زاده با اشاره به ضرورت اقتصادسازی مناطق آزاد گفت: در گذشته بیشتر به سمت پروژه‌محوری حرکت کرده‌ایم؛ در حالی که پروژه زمانی معنا پیدا می‌کند که در خدمت جریان اقتصادی پایدار، اشتغال، تولید، صادرات و درآمدزایی باشد. اگر در مجموعه حاکمیت درباره نقش مناطق آزاد در اقتصاد کلان باور مشترک ایجاد شود، این مناطق می‌توانند نقش واقعی خود را ایفا کنند.
وی افزود: ارس طی دو سال گذشته از دوره سکون عبور کرده و وارد مسیر رشد شده است. اجرای طرح‌ها در حوزه‌های مختلف نشان می‌دهد مزیت‌های واقعی منطقه در حال فعال شدن و حرکت از پروژه‌های منفرد به سمت منظومه اقتصادی چندبخشی است.
مدیرعامل سازمان منطقه آزاد ارس درباره رویدادها و گردشگری نیز گفت: رویدادها صرفاً هزینه نیستند؛ بلکه به معرفی مقصد، افزایش حضور گردشگر، تحرک کسب‌وکارهای محلی و ماندگاری نام منطقه کمک می‌کنند. رویداد سالانه خودروهای کلاسیک نیز در همین چارچوب برگزار می‌شود.
