نادیا محمدی
دبیر سرویس مناطق آزاد

منطقه آزاد بوشهر با اتکا به ظرفیتهای کمنظیر جغرافیایی و اسناد بالادستی، گامهای بلندی را برای تبدیل شدن به یکی از قطبهای اصلی اقتصاد دریامحور کشور آغاز کرده است. فردین اسلامیراد، مدیرعامل منطقه آزاد بوشهر، در گفتوگوی اختصاصی با روزنامه «تجارت جهانی» به تشریح برنامههای راهبردی این منطقه در برنامه هفتم توسعه پرداخت. او با تأکید بر لزوم توسعه زیرساختهای بندری، جذب سرمایهگذاری داخلی و خارجی و فعالسازی صنایع پاییندست پتروشیمی، چشمانداز روشن این منطقه را پایهگذاری یک «بندر هوشمند» مبتنی بر فناوری اطلاعات معرفی کرد.
جناب آقای اسلامیراد، با تشکر از فرصتی که در اختیار ما قرار دادید. به عنوان سؤال اول، برنامه بلندمدت شما در سهسال پیشرو برای منطقه آزاد بوشهر چیست و قرار است این منطقه بیشتر بر روی چه فعالیتهایی متمرکز باشد؟
قطعاً استان بوشهر به دلیل ظرفیتهای ویژه در حوزه «اقتصاد دریامحور» که در قوانین بالادستی و بهویژه در قانون برنامه هفتم توسعه نیز مبنا قرار گرفته است، حرکت خواهد کرد. بر همین اساس، برنامههای منطقه آزاد بوشهر نیز باید همسو و همگام با برنامههای کلان توسعه کشور و بهخصوص توسعه استان بوشهر تدوین و اجرا شود.
در این راستا، لجستیک دریا و بندر و فراهم شدن زیرساختها برای شکلگیری یک اقتصاد مناسب، از الزامات اصلی ماست. ما حتماً باید از طریق همافزایی و جذب سرمایهگذاران داخلی و همچنین جذب سرمایهگذاران خارجی، برنامهریزیهای لازم را انجام دهیم تا بتوانیم این حوزه را به طور کامل فعال کنیم.
علاوه بر حوزه لجستیک و بندر، چه بخشهای صنعتی دیگری در اولویت توسعه منطقه آزاد بوشهر قرار دارند؟
یکی دیگر از محورهای اصلی فعالیت ما، استقرار صنایع پاییندستی پتروشیمی است. این اقدام به دلیل وجود صنایع غنی نفت و گاز در سطح استان و در راستای تکمیل زنجیره ارزش پتروشیمی صورت میگیرد.
علاوه بر این، توسعه و استقرار صنایع شیلات، آبزیپروری و صنایع بستهبندی وابسته به آن نیز در راستای توسعه صادرات، در دستور کار جدی قرار دارد. در نهایت، رویکرد کلان ما در منطقه آزاد بوشهر، استفاده گسترده از فناوری اطلاعات و هوشمندسازی است؛ به طوری که این منطقه هم به عنوان یک «بندر هوشمند» و هم یک منطقه پیشرو در این حوزه شناخته شود.
همانطور که اشاره کردید، قطعاً هوشمندسازی و توسعه زیرساختها نقشی کلیدی در آینده این منطقه دارند. اما صنایع دیگری مثل شیلات چطور؟ شرایط کلان حاکم بر این بخشها در منطقه آزاد بوشهر به چه صورت است؟
بله، در بستر همان شرایط کلانی که پیشتر اشاره کردم، توسعه و استقرار صنایع شیلات، آبزیپروری و البته صنایع بستهبندی وابسته به آن، به دلیل ظرفیتهای گسترده دریایی در استان بوشهر، از محورهای اصلی ما به شمار میرود.
علاوه بر این، قرار گرفتن بوشهر در مسیر کشورهای حوزه خلیج فارس و شبکههای ارتباطی آن، یکی از برنامههای راهبردی و محوری ماست. در این راستا، رویکرد کلان منطقه آزاد، بهرهگیری از فناوری اطلاعات و هوشمندسازی است؛ به گونهای که موضوع «بندر هوشمند» نیز دقیقاً بر همین مبنا در دستور کار قرار دارد.
موضوع دیگری که به شدت مورد مطالبه مردم و فعالان اقتصادی است، بحث واردات خودروهای خارجی با پلاک منطقه آزاد است. با توجه به این درخواستها، فکر میکنید فرایند پلاکگذاری و واردات این خودروها چه زمانی آغاز شود؟
حوزهی واردات خودروهای خارجی قطعاً با رویکرد تأمین خودروهای ایمن و استاندارد برای استفاده مردم عزیز منطقه دنبال میشود. این اقدام میتواند انگیزه بسیار خوبی برای بازرگانان، تجار، گردشگران و همچنین جذب توریست به منطقه ایجاد کند.
البته ظرفیت استفاده از این خودروهای پلاک منطقه برای شبکه حملونقل عمومی و بخشهای دولتی نیز در دستور کار قرار گرفته است. در حال حاضر، مراحلی مانند استقرار زیرساختهای لازم برای سایت خودرو، اخذ مجوزهای قانونی و تفاهمنامه با پلیس راهور در حال پیگیری است. ما بسیار امیدواریم که انشاءالله تا پایان سال جاری (۱۴۰۵)، بتوانیم بحث واردات خودروها با پلاک منطقه آزاد را در بوشهر عملیاتی کنیم.
شما از جمله مدیرانی هستید که پیش از این انتصاب، سابقه معاونت در مناطق آزاد را داشتهاید. با تکیه بر این تجربه، فکر میکنید چقدر زمان نیاز است تا برند منطقه آزاد بوشهر در حوزه تولید و صادرات، به جایگاه مطلوب خود در سطح خلیج فارس برسد؟
رویکرد منطقه آزاد بوشهر دقیقاً بر مبنای سیاستهای کلان وزیر محترم امور اقتصادی و دارایی و رئیسجمهور محترم، بر محوریت «تولیدات صادراتمحور» استوار است. استان بوشهر به دلیل ظرفیتهای کمنظیری که در صنایع پاییندستی نفت، گاز و پتروشیمی و همچنین صنایع شیلات و آبزیپروری دارد، پتانسیل بالایی برای حرکت به سمت تخصصی شدن داراست. تخصصی شدن مناطق آزاد، اکنون یکی از رویکردهای اصلی دبیرخانه شورای عالی مناطق آزاد کشور است و ما تلاش میکنیم منطقه آزاد بوشهر را به عنوان یک برند متمایز در این حوزهها مطرح کنیم.
ما ظرفیتهای لازم را داریم و با کمک نخبگان، بهرهگیری از مزیتهای قانونی و حمایتهای همهجانبه استاندار محترم بوشهر، امیدواریم این برندسازی به زودی محقق شود. موقعیت بوشهر با داشتن بیشترین مرز مشترک آبی با کشورهای حوزه خلیج فارس (حدود ۹۳۷ کیلومتر مرز آبی) و دسترسی به دریاهای آزاد، یک فرصت بینظیر برای طراحی زنجیره صادرات محصولات بوشهر است. در کنار صنایع بزرگ، پتانسیل عظیمی نیز در صادرات محصولات کشاورزی خارج از فصل بوشهر وجود دارد که جذابیت بالایی برای بازارهای کشورهای حوزه خلیج فارس ایجاد میکند و به رونق این برند کمک خواهد کرد.
